Ел атауын өзгерту туралы пікірдің астарында не бар?

4
1972

Қазақстан президенті Нұрсұлтан Назарбаев ақпанның 6-сы күні Атырау облысына сапарында мемлекеттің ресми атауын «Қазақ елі» деп өзгерту керек шығар» деп ұсынды. Назарбаевтың ел атауына қатысты айтқандары әлеуметтік желілерде қызу пікірталас тудыра бастады.

Ұсыныс айтылған сәтте-ақ кейбір сарапшылар ұсынысты «саяси ойынның» элементі ретінде қарастырған.Кейбір интернет пайдаланушылар бұл ұсынысты қолдаса, енді бірі қарсы пікірлерін жариялап жатыр.

Президенттің ел атауын ауыстыру туралы ұсынысын «трюк» деп бағалаған кейбір сарапшылар «мұндай ойын халыққа да, инвесторларға да көмектесе алмайды» деген көзқараста.

Астана атауын өзгертуге қатысты қоғамдық пікір әрқилы болса да, биліктің қалауы орындалғанын еске түсірген тәуелсіз журналист Сергей Дуванов президенттің «талқылайық» деген сөзіне күдікпен қарайды.

Айдос ​Сарым «Президенттің ұсынысы ойланып барып айтылған болса, қолдау керек. Ал егер бұл өзінің көпшілік жағында екенін білдіретін кезекті ойыны болса, ондай ойын керек емес» дейді.

Интернет қолданушылар арасында » Мемлекет атауын өзгертудің шығыны орасан. Елде одан басқа да проблемалар шаш етектен» деген сарындас пікір айтқандар да бар.

Қазақстан парламентінің алғашқы депутаттарының бірі, оппозициялық саясаткер Серікболсын Әбділдин мемлекет атынан «республика» атауы жоғалып, «Қазақ елі» аталса, «монархияға бет бұрамыз» деген қауіп айтады.

Ал 2010 жылы наурыздың 19-ы күні Нұрсұлтан Назарбаев «Біздің Жаңа жылымыз осы мерекеден басталса дұрыс болар еді. Қытайлар өздерінің жаңа жылын ақпанда, корейлер де өз күнтізбелері бойынша мерекеледі. Біз Жаңа жылымызды әлі күнге дейін Петр І енгізген қаңтардың 1-інен бастап жүрміз» деген.

«Азаттық радиосы»

4 ПІКІРЛЕР

  1. Мемлекет атауын өзгертудің қажеті жоқ – бюджеттің соры,халықтың қалтасын қағады.Халықаралық және ішкі құжаттардың бәрін қайта бекіту керек. Түсініктеме: А.https://ru.wikipedia.org/wiki/аул. Тез жиналатын жылжымалы кигіз үйлерден жасалған бір руластардың тұрағын «стан» деп атаған, кейінірек ауыл деп аталған.Меніңше,мұсылмандық пайда болған тұста, мұсылман елдері өздерін ерекшелендіріп, мемлекет атына суффиксті (жұрнақты) қосыпты.»Стан» деген жұрнақ тек мұсылман елдерін де ғана бар.Атеист адамға,ислам дініне қарсы адамға «стан» жұрнағы ұнамауы мүмкін.Ресейге «стан» жұрнағы ұнамайды (Татарстан,Башқұртстан,Дағыстан атаулары).
    Б. Кеңестік энциклопедиялық сөздіктен,»стан» сөзі: 1)Ресейдегі 14-16 ғ.ғ.әкімшілік аймақтың атауы.2) 2-3 станды қосып ояз (уезд) атаған. Бұл атау Шыңғысхан заманына дөп келіп тұр, яғни түркілердің сөзі.
    В.Орысша – қаз.сөздіктен, «стан»: 1) мүсін, тұлға. 2) лагерь,қос.3) әкімшілік бөлім.4) станок,стан

  2. ТӨЛ ТАРИХЫМЫЗДЫҢ ТАМЫРЫНАН ҮЗІЛМЕЙІК
    Шоқан Уәлиханов «ҰЛҰС» сөзі о баста белгілі бір территорияда құрылған тайпалар одағы» – десе, Абай Құнанбайұлы «Сонымен бұлар өзін – өзі де өзге жұрттар да «қазақ» атап кетіпті, бұрын өздерін «ҰЛҰС» дейді екен де жүре береді екен» – дейді. Ал Қадырғали би Қосымұлы «ҰЛҰС» сөзін «халық», «мемлекет», «хандық» мәнінде қолданған. Біздің күні бүгінге дейін «Ұлұс оң болсын», «Ұлұстың Ұлы күні» құтты болсын айтуымыз бабалардан жалғасқан ұлттық дәстүріміз.Бұдан шығаратын түйін, тегіміз ТӨРКІ, ұранымыз АЛАШ, еліміз ҚАЗАҚ ҰЛҰСЫ болмақ керек. Осы арада біз «Республика» деген кірме сөзді қолданыстан шығарып,орнына төл тарихымызда қолданған «ҰЛҰС» сөзін қолданысқа енгізгеніміз абзал.Осылайша біз «мемлекеттік құрылыс», «мемлекеттік басқару» жүйесін түземіз. Демек, Қазақ Ұлұсы – Казахская Республика. Қазақ Ұлұсының Мемлекеттік рәміздері – Государственные Символы Казахской Республики. Қазақ Мемлекеті – Казахское Государство. Қазақ Елі – Страна Казахов. Мәңгі Төрк Ел – Вечная Страна Тюрков. т.т. Сөйтіп СТАНда, ИЯда, РЕСПУБЛИКАда жоқ, қазақы тілімізде өрілген, өзіміздің төл тарихымызбен үндескен, ұлттық сара жолымыз «МӘҢГІЛІК ҚАЗАҚ ЕЛІ» стратегиясын ту етіп қарыштай алға баса бермекпіз.Төркі халықтарының көпшілігі «с» орнына «ш» деп сөйлейтіні баршаңызға аян. Ұлұс атауының да есте жоқ ескі заманда Ұлұш түрінде айтылғанын әсте ұмытпағанымыз ләзім. ҰЛҰС/ҰЛҰШ. Жә, енді бір сәт ТАҢБА мен ЕН әлі салынбаған заманнан жеткен бабалар сөзінің астарына үңілейік. Онда: Алаш Алаш болғанда Алатай, ат болғанда Таңбасыз тай, Енсіз қой болғанда Алаш Хан болғанда» – делінген. Меніңше осы бес шумақ өлеңнің бірінші жолын «Ұлұш Алаш болғанда» – деп оқысақ, әуелгі сырын ішіне бүгіп, ел аузынан жеткен өлеңнің мазмұны ашылып шыға келеді яғни ҰЛҰШтың – АЛАШ атанғаны және АЛАШтың – Хан болғандығы белгілі болады. Осы арада Алаш атанып ХАН сайланған АЛАШ ХАН өз елін «Ұлұс» деп атағанын аңғарамыз. Ұлұстың «ҰЛЫ КҮНІ» сол бір бағзы замандардан бастап тойланса керек. Келешекте Қазақ Ұлұсының Мемлекеттік Әнұранын шырқағанда ТУҒАН ЖЕРІМ МЕНІҢ ҚАЗАҚ ҰЛҰСЫМ деп әуелететін болайық.
    Самат Сыпатайұлы.

  3. Серікболсын Әбдилдиннің СОВЕТТІК көзқарасы әлі қалмаған ба?республикаға жабыспай балама ат тапса болмай ма? Егер ЕЛ сөзі республика сөзін қолданудан ығыстырып шығарса бәрі орныны келеді ғой.Егер де «ЕЛ» сөзі»республика сөзінің орнына жүрмесе ОНДА «ҚАЗАҚ ЕЛІ республикасы » дегеннің БІР ТИЫНҒА ДА КЕРЕГІ ЖОҚ.Өйтіп СТАНнан арылғанмен РЕСПУБЛИКАдан құтылмасақ онда ЕЛ АТАУЫН ӨЗГЕРТПЕСЕде БОЛАДЫ. ҚазҰзаҚ.

Пікір жазу

Пікіріңізді енгізіңіз!
мұнда сіздің атыңызды енгізіңіз