АДАЛ ЕҢБЕК – ӘЛЕУМЕТТІК ӘЛ-АУҚАТТЫҢ НЕГІЗІ

Қай қоғамның дамуына көз жүгіртсек те, оның табысының түп-тамырында еңбек жатыр. Еңбек – адамның материалдық игілікке қол жеткізуінің ғана емес, жеке тұлға ретінде қалыптасуының да басты шарты. Сондықтан еңбек адамының мәртебесін көтеру, халықты тұрақты жұмыспен қамту және еңбекке деген құрметті қалыптастыру – кез келген мемлекеттің стратегиялық міндеттерінің бірі. Қазақстан үшін де бұл мәселенің маңызы ерекше. Өйткені еңбекпен қамтылған халық – экономикалық өсудің, әлеуметтік тұрақтылықтың және ұлттық дамудың берік тірегі.

Елімізде соңғы жылдары еңбек нарығын дамытуға ерекше көңіл бөлініп келеді. Жаңа өндіріс орындарының ашылуы, инфрақұрылымдық жобалардың іске асырылуы, кәсіпкерлікті қолдау және инвестиция тарту арқылы мыңдаған жаңа жұмыс орны құрылуда. Бұл тек жұмыссыздық деңгейін төмендетуге ғана емес, азаматтардың өмір сапасын жақсартуға да ықпал етеді. Тұрақты жұмысы бар адамның болашаққа деген сенімі де нық болады. Ол баласының білім алуына, отбасының тұрмысын жақсартуға және қоғам өміріне белсенді араласуға мүмкіндік алады.

Қазіргі таңда еңбек нарығы үлкен өзгерістерді бастан кешіріп жатыр. Цифрлық технологиялардың дамуы, өндірістің автоматтандырылуы және жаңа экономикалық бағыттардың қалыптасуы мамандарға қойылатын талаптарды өзгертті. Бүгінгі күні жұмыс берушілер теориялық білімнен бөлек, тәжірибесі мол, икемді, жауапкершілігі жоғары әрі жаңа технологияларды меңгерген мамандарды іздейді. Сондықтан үздіксіз білім алу мен кәсіби біліктілікті арттыру әр азамат үшін өмірлік қажеттілікке айналды.

Жұмыспен қамтудың тиімді болуы жастар саясатына да тікелей байланысты. Еңбек нарығына енді қадам басқан жас мамандардың жұмысқа орналасуы – маңызды мәселе. Бұл ретте оқу орындары мен жұмыс берушілердің арасындағы байланысты күшейту, өндірістік тәжірибені жетілдіру және жастардың алғашқы жұмыс тәжірибесін жинақтауына жағдай жасау қажет. Себебі тәжірибесі жоқ жас маманның еңбек нарығында өз орнын табуы көбіне қиындық туғызады. Сондықтан мемлекет, білім беру ұйымдары және бизнес өкілдері бірлесе әрекет еткенде ғана бұл мәселе өз шешімін табады.

Еңбек адамы дегенде көпшілік өндіріс саласының мамандарын ғана елестетеді. Алайда қоғамға пайда әкелетін әрбір азамат – еңбек адамы. Дәрігер халықтың денсаулығын сақтайды, мұғалім білім береді, фермер елдің азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз етеді, құрылысшы тұрғын үйлер мен әлеуметтік нысандар салады, инженер жаңа технологияларды енгізеді, жүргізуші мен құтқарушы халықтың қауіпсіздігі үшін қызмет етеді. Олардың әрқайсысының еңбегі ел дамуы үшін аса маңызды.

Әсіресе жұмысшы мамандықтарының беделін арттыру – бүгінгі күннің басты міндеттерінің бірі. Экономиканың нақты секторында кәсіби кадрларға деген сұраныс жыл сайын өсіп келеді. Дәнекерлеуші, токарь, электрик, механик, құрылысшы, ауыл шаруашылығы мамандары сияқты кәсіп иелері өндірістің үздіксіз жұмыс істеуін қамтамасыз етеді. Бұл мамандықтарды таңдаған жастардың еңбегі жоғары бағаланып, лайықты жалақы мен әлеуметтік кепілдіктер ұсынылған жағдайда ғана еңбек нарығындағы кадр тапшылығын азайтуға болады.

Жұмыспен қамтуды арттырудың тағы бір тиімді жолы – шағын және орта бизнесті дамыту. Кәсіпкерлік тек табыс табудың құралы емес, жаңа жұмыс орындарын ашатын маңызды күш. Әрбір ашылған шағын кәсіпорын бірнеше азаматты жұмыспен қамтып, жергілікті экономиканың дамуына серпін береді. Сондықтан кәсіп бастауға ниетті азаматтарға қаржылай қолдау көрсету, кеңес беру және кәсіпкерлік білімді дамыту өз нәтижесін беріп келеді.

Сонымен қатар еңбек қатынастарының сапасына да ерекше көңіл бөлінуі тиіс. Қауіпсіз еңбек жағдайы, әділ еңбекақы, заң талаптарының сақталуы және қызметкерлердің әлеуметтік қорғалуы еңбек өнімділігін арттырады. Өз еңбегінің бағаланатынын сезінген адам жұмысын жауапкершілікпен атқарып, кәсіби тұрғыдан дамуға ұмтылады. Бұл өз кезегінде кәсіпорындардың тиімділігіне және жалпы экономиканың бәсекеге қабілеттілігіне оң әсер етеді.

Қазақ халқы ежелден еңбекті ерекше қадірлеген. «Еңбек етсең ерінбей, тояды қарның тіленбей» деген халық даналығы бүгін де өз мәнін жоғалтқан жоқ. Адал еңбек арқылы ғана тұрақты табысқа, қоғамдағы сый-құрметке және жеке жетістікке қол жеткізуге болады. Сондықтан жастарды еңбекқорлыққа тәрбиелеу, кәсіп игеруге ынталандыру және еңбек адамын қоғамның үлгісі ретінде дәріптеу – баршамыздың ортақ міндетіміз.

Еңбек – елді біріктіретін, экономиканы дамытатын және халықтың тұрмысын жақсартатын басты күш. Жұмыспен қамту саясатының тиімділігі, еңбек адамының мәртебесі және әр азаматтың адал еңбегі Қазақстанның тұрақты дамуының негізгі кепілі болып қала береді. Қоғам еңбекке құрмет көрсеткен сайын еліміздің де болашағы жарқын болмақ.

Қазақ үні